2.3. Masa i dimenzija pošiljaka 

 Pošiljke standardnih dimenzija sa exspress uslugom su: 

sve one pošiljke u unutrašnjem poštanskom saobraćaju, pojedinačne ili zbirne, kod kojih masa kod pojedinačnih pošiljaka ne prelazi 30kg i dimenzije ne prelaze 600x600x600(mm), dok kod zbirnih pošiljaka nijedno koleto ne prelazi 30kg i i nije veæih dimenzija od 600x600x600(mm); 

Mase i dimenzije pošiljaka van standardnih dimenzija (Glomazne/Vangabaritne pošiljke) sa  uslugom „usluga dostave vangabaritnih pošiljaka“ su: 

sve one pošiljke u unutrašnjem poštanskom saobraćaju, pojedinačne ili zbirne, gdje masa kod pojedinačnih pošiljaka prelazi 30kg i/ili jedna od dimenzija prelazi 600mm, dok kod zbirnih pošiljaka bar jedno koleto prelazi masu od 30kg i/ili jedna njegova dimenzija prelazi 600mm. 

3. Mjesto i vrijeme obavljanja poštanskih usluga - Sjedišta i ogranci (poslovnice) 

Poštanski operator obavlja svoju djelatnost na teritoriji cijeIe Crne Gore. 

Poštanski operator obavlja svoju djelatnost i u poslovnicama čiji spisak je objavljen na internet stranici operatora i koji se ažurira u skladu sa promjenama koje budu nastajale. 

Radno vrijeme poštanskog operatora je ponedjeljak-petak od 08:00-17:00h. Subota i nedjelja su neradni dani. Neradni dani su takođe i dani označeni Zakonom o državnim i drugim praznicima kao neradni dani. 

Poštanski operator može ugovoriti sa drugim licem koje ispunjava zakonom propisane uslove da u njegovo ime i za njegov račun obavlja sve ili pojedine faze poštanske usluge. 

4. Način i uslovi obavljanja poštanskih usluga 

4.1. Prava, obaveze i odgovornost korisnika i poštanskog operatora 

4.1.1. Prava, obaveze i odgovornost korisnika poštanskih usluga 

Korisnici imaju pravo i obavezu da odaberu onu vrstu usluge koja odgovara prirodi, sadržini, značaju, odnosno, stvarnoj vrijednosti poštanske pošiljke. 

Pošiljalac je dužan da na poštanskoj pošiljci pravilno i jasno označi naziv, odnosno, ime i prezime primaoca/pošiljaoca i tačnu adresu primaoca/pošiljaoca. 

Pošiljalac je odgovoran za pravilno pakovanje poštanske pošiljke na način kojim se štiti sadržina te pošiljke, druge pošiljke, zaposleni koji rukuju pošiljkom, kao i oprema i sredstva koja se koriste pri rukovanju sa pošiljkom. 

Pošiljalac je odgovoran za unutrašnje i spoljašnje pakovanje poštanskih pošiljaka. 

Korisnici mogu poštanske usluge ostvariti preko punomoćnika u skladu sa zakonom i opštim uslovima operatora. 

Punomoćje se može izdati za prijem i uručenje svih pošiljaka ili za pojedinačnu poštansku pošiljku. 

Punomoćje izdato od strane nadležnih organa važi za period koji je naveden u punomoćju, a punomoćje izdato od strane poštanskog operatora važi samo za usluge tog operatora, i to za period naveden u punomoćju. 

Punomoćje izdato na određen vremenski period prestaje da važi istekom vremena za koje je izdato ili iz drugih razloga prestanka važenja punomoćja, u skladu sa opštim odredbama o punomoćju. 

4.1.2. Prava, obaveze i odgovornost poštanskog operatora 

Poštarina za poštanske usluge se po pravilu plaća unaprijed, ako ugovorom poštanskog operatora i korisnika nije drugačije određeno, a prema važećem cjenovniku poštanskih usluga. 

Poštanski operator je dužan da pri obavljanju poštanskih usluga obezbijedi nepovrjedivost tajnosti pisama i drugih sredstava opštenja. 

Nepovrjedivost tajnosti pisama i drugih sredstava opštenja je narušena ako poštanski operator: 

1) poštansku pošiljku uruči neovlašćenom licu, na neovlašćen način sazna sadržinu poštanskih pošiljaka, ili je zadrži ili prikrije; 

2) neovlašćenom licu saopšti podatke o sadržini, pošiljaocu, primaocu, ili druge podatke o pošiljkama. 

Načelo nepovredivosti tajnosti sadržine poštanskih pošiljaka i drugih sredstava opštenja može se narušiti samo na osnovu odluke suda, kada je to neophodno za vođenje krivičnog postupka, ili zaštite bezbijednosti, otvaranjem ili privremenim oduzimanjem pošiljaka. 

Ukoliko poštanska pošiljka ne sadrži sve obavezne podatke, poštanski operator, odnosno, zaposleni na prijemu pošiljaka, dužan je da zahtijeva od korisnika da otkloni uočene nedostatke u adresiranju, a ukoliko korisnik ne postupi u skladu sa zahtjevom, dužan je da odbije prijem takve pošiljke. 

5. Adresiranje i pakovanje pošiljaka 

Pravo obaveza i odgovornost pošiljaoca је da odabere onu vrstu usluge koja odgovara prirodi, sadržini, značaju, odnosno, stvarnoj vrijednosti poštanske pošiljke. Obaveza pošiljaoca је da adekvatno zapakuje robu, odnosno, sadržaj pošiljke, na propisani ili uobičajeni način, da ne bi došlo do nastanka štete ili ugrožavanja sigurnosti ljudi ili dobara, što podrazumijeva stavljanje pošiljke u odgovarajući omot (koverta, kutija, sanduk) radi obezbjeđenja sadržine pošiljke. Pakovanje mora odgovarati: vrsti, prirodi, sadržini, obliku pošiljke, veličini, masi i vrijednosti sadržine pošiljke, kako bi se otklonila mogućnost nastanka štete ili ugrožavanja sigurnosti ljudi i dobara.  

Obeveza pošiljaoca је da pravilno osigura pošiljku od fizičkih oštećenja, pogotovo ukoliko je sadržaj: lomljiv, tečan, praškast ili zrnast. Ukoliko se šalje više predmeta u jednoj kutiji, bitno je da se međusobno odvoje. Lomljivi predmeti treba da se odvoje kako jedan od drugog, tako i od uglova, strana, vrha i dna kutije. Svaki predmet treba da ima 5cm slobodnog prostora od zidova kutije. Ovo sprečava oštećenje koje može nastati međusobnim dodirivanjem predmeta od vibracija, ili udara koji mogu nastati spolja. 

Tečan sadržaj mora biti u plastičnoj zatvorenoj ambalaži i zapakovan u nepropustljive kutije koje imaju unutrašnju zaštitu od materijala koji upija tečnost. Praškast i zrnast sadržaj treba da bude zapakovan u plastične jake kese koje su zatvorene, koje se kasnije pakuju u čvrste kutije od odgovarajućeg materijala.  

U slučajevima kada zaposleni kod poštanskog operatora na prijemu pošiljke osnovano procijeni da ambalaža u koju je upakovana pošiljka ne odgovara prirodi i sadržini pošiljke, odnosno, da ne može obezbijediti nepovredivost sadržine i tajnost podataka na način propisan zakonom, dužan је da odbije prijem takve pošiljke. 

Pošiljalac је dužan da na čitljiv i uočljiv način naznači adresne podatke (pošiljaoca i primaoca), te obavezno, ukoliko to zahtijeva priroda pošiljke, navede i instrukciju o posebnom rukovanju, ispisivanjem potrebnih podataka na obrascu „Prijemna knjiga - Lista preuzimanja” (dokumentu koji predstavlja potvrdu o prijemu pošiljke) u skladu sa Zakonom, Pravilnikom o obavljanju poštanskih usluga i ovim Opštim uslovima. Zaposleni na prijemu је ovlašćen da provjeri masu, dimenzije pošiljke i ispravnost pakovanja predmetne pošiljke (adekvatno pakovanje je važno za siguran, tačan i blagovremen prenos i ispravno uručenje pošiljke primaocu). 

Podatke upisane na Listi preuzimanja pošiljalac potvrđuje svojim potpisom.  

Lista preuzimanja je potvrda o prijemu pošiljke koja sadrži sve elemente na osnovu kojih se može utvrditi identitet pošiljke: ime i prezime pošiljaoca i tačnu adresu pošiljaoca, naziv, odnosno ime i prezime primaoca i tačnu adresu, broj pošiljke, datum prijema, masu, vrijednost, opis sadržine, način plaćanja poštarine i vrsta usluge i dodatne usluge.  

Pošiljalac је dužan da na poštanskoj pošiljci pravilno i jasno označi naziv, odnosno, ime i prezime primaoca i tačnu adresu primaoca, naziv, odnosno, svoje ime i prezime i tačnu adresu (kao pošiljaoca).  

Ukoliko poštanska pošiljka ne sadrži podatke iz prethodnog stava, bez obzira da li se nalog dostavlja elektronski ili lično, poštanski operator, odnosno, zaposleni na prijemu pošiljaka, dužan је da zahtijeva od korisnika da otkloni uočene nedostatke u adresiranju, a ukoliko korisnik ne postupi u skladu sa zahtjevom, dužan је da odbije prijem takve pošiljke. Takođe, zaposleni kod poštanskog operatora je dužan da pri prijemu otkupnih i vrijednosnih pošiljaka izvrši uvid u ličnu ispravu pošiljaoca sa fotografijom i evidentira broj lične isprave u cilju utvrđivanja identiteta pošiljaoca i sprečavanja pranja novca i finansiranja terorizma i prometa robe neregistrovanih subjekata. Pravno lice - pošiljalac poštanskih pošiljaka, koje predaje poštanske pošiljke ро osnovu zaključenog ugovora, pošiljke predaje preko lica opunomoćenog za predaju svih vrsta pošiljaka.  

6. Zabranjeni predmeti  

Zabranjeno je slanje poštanskih pošiljaka koje sadrže: 

1) opasne i štetne materije, kao i predmete koji mogu ugroziti zdravlje i život ljudi i oštetiti druge poštanske pošiljke, osim materija u vezi sa kojima je postupanje uređeno posebnim zakonom; 

2) narkotike i psihotropne supstance, osim kada su pošiljalac i primalac ovlašćeni za njihov promet, odnosno, za njihovu upotrebu; 

3) materijale pornografskog ili erotskog karaktera koji prikazuju seksualnu eksploataciju djece (dječiju pornografiju), odnosno, seksualne radnje ljudi koje se odnose na životinje i nekrofiliju; 

4) proizvode ili supstance koje mogu oštetiti druge poštanske pošiljke ili poštansku opremu zbog svoje prirode ili ambalaže, odnosno, pakovanja; 

5) novac, kovanice, novčanice, druge papiree od vrijednosti, plemenite metale i vrijedne komade nakita, osim u vrijednosnim pošiljkama; 

11.1. Rokovi čuvanja dokumentacije i zastarjelost 

Manipulativne isprave čuvaju se u skladu sa Zakonom i propisima koji regulišu ovu materiju u zavisnosti od vrste dokumenta, a ne manje od tri godine. 

Rokovi čuvanja dokumentacije se produžavaju za dokument koji se odnosi na novčane transakcije, naplatu i potraživanja, ne manje od pet godina, dokumentaciju o pošiljkama iz reklamacionih postupaka i dokumentima o pošiljkama koje se odnose na sudske postupke do okončanja reklamacionog i sudskog postupka. 

11.2. Postupak reklamacije korisnika i potraživanje pošiljaka 

Korisnik poštanskih usluga koji nije zadovoljan pruženom uslugom ima pravo da podnese reklamaciju poštanskom operatoru. Reklamacije se mogu podnijeti u pisanom (papirnom) obliku u sjedištu poštanskog operatora, elektronskim putem na adresu elektronske pošte poštanskog operatora koja је istaknuta na web stranici, ili na broj telefona koji je istaknut na web stranici. 

Svaka reklamacija mora da sadrži broj poštanske pošiljke, ime, prezime i adresu pošiljaoca i primaoca, kao i podatke o vrijednosti pošiljke i otkupnom iznosu, ukoliko je predmet reklamacije vrijednosna ili otkupna pošiljka. 

Ukoliko korisnik smatra da poštanska pošiljka nije uručena primaocu, ili da je uručena sa zakašnjenjem, da posebno ugovorena obaveza nije izvršena, ili da nije izvršena u cjelini, može podnijeti reklamaciju poštanskom operatoru u roku od 6 mjeseci od dana predaje poštanske pošiljke. 

Pošiljalac ili drugo ovlašćeno lice može, zbog neuručenja ili uručenja sa zakašnjenjem registrovane poštanske pošiljke, podnijeti zahtjev za pokretanje postupka potraživanja pošiljke. 

U slučajevima oštećenja ili umanjenja sadržine poštanske pošiljke, korisnik može podnijeti reklamaciju poštanskom operatoru odmah pri uručenju pošiljke, odnosno najkasnije do kraja narednog radnog dana od dana uručenja. 

Ukoliko korisnik usluge ne podnese reklamaciju u navedenom roku, pretpostaviće se da je do oštećenja došlo nakon uručenja. 

U slučaju da korisnik ne podnese reklamaciju u predviđenim rokovima, gubi prava koja mu po odredbama Zakona pripadaju u slučaju oštećenja ili umanjenja sadržaja pošiljke. 

Ako se prilikom uručenja registrovane poštanske pošiljke primaocu ili ovlašćenom licu, utvrdi da se masa pošiljke slaže sa masom utvrđenom prilikom predaje te pošiljke na prenos, i da na njenom spoljnom omotu ne postoje vidljivi znaci povrede ili oštećenja, kao i da pečat i druga sredstva za povezivanje ili zatvaranje te pošiljke nisu oštećena, smatra se da je pošiljka uručena neoštećena. 

Poštanski operator vodi elektronsku evidenciju o podnešenim reklamacijama i izdaje potvrdu o prijemu reklamacije.  

11.3 Postupak obeštećenja korisnika poštanskih usluge i prigovor Agenciji za elektronske komunikacije i poštansku djelatnost (“Agencija”) 

Poštanski operator dužan je da se izjasni o osnovanosti reklamacije u roku od 10 dana od dana prijema reklamacije u unutrašnjem saobraćaju, odnosno u roku od 60 dana u međunarodnom saobraćaju. Ako se poštanski operator u roku od 60 dana ne može izjasniti o opravdanosti reklamacije za pošiljku u međunarodnom poštanskom saobraćaju zbog nedostavljanja podataka od drugog poštanskog operatora, dužan je o tome pisano obavijestiti podnosioca reklamacije sa naznakom na koji način je postupljeno po reklamaciji i obavijesti ga do kada će reklamacija biti riješena. 

Protiv odluke Poštanskog operatora, kao i u slučaju nedostavljanja odluke o podnijetoj reklamaciji, korisnik može podnijeti prigovor Agenciji u roku od 15 dana od dana prijema odluke o reklamaciji, odnosno isteka roka za odgovor na reklamaciju. 

Poštanski operator ne snosi odgovornost i ne priznaje naknadu štete koja je izazvana krivicom pošiljaoca, usljed propusta pošiljaoca u vezi sa izborom poštanske usluge, ili neadekvatnog pakovanja ili štete koja је rezultat same sadržine i prirode pošiljke, ili prekoračenja roka zbog nepredvidivog događaja izvan ljudskih objektivnih mogućnosti (prirodne katastrofe, štrajkovi, blokade puteva, pandemije, vanrednog stanja i sl.) kao uzroka više sile koji se nije mogao spriječiti, izbjeći, ili otkloniti. 

Poštanski operator ne snosi odgovornost za pošiljke koje su predmet tenderske dokumentacije, konkursa i za ostale pošiljke u smislu finansijske nadoknade za gubitak zarade, budućih prihoda i poslova.  

U slučaju transporta i manipulacije pošiljkama čiji је sadržaj: bijela tehnika, električni uređaji, mobilni telefoni, računari, komponente i drugi električni i IТ uređaji, poštanski operator odgovara isključivo ukoliko su pošiljke originalnog, fabričkog pakovanja. Za sve prepakovane sadržaje pošiljaka koje nisu originalne, Poštanski operator ne snosi odgovornost, osim ako je ugovorom drugačije definisano. U ovom slučaju, Poštanski operator će tražiti od pošiljaoca da potpiše ispravu kojom potvrđuje da je upoznat sa ovom odredbom Opštih uslova i da na svoju odgovornost šalje pošiljku bez originalne ambalaže.